Hasankeyf’te balıklar ölüyor; kurumlar sessiz!
Haber
25 Ağustos 2021 - Çarşamba 20:06
 
Hasankeyf’te balıklar ölüyor; kurumlar sessiz!
Kamuoyunun tüm tepkilerine rağmen yapımı tamamlanan Veysel Eroğlu Ilısu Barajı, 12 bin yıllık tarihi kent Hasankeyf ve Mezopotamya’nın ilk liman kenti olan Tel-Fafan ile birlikte birçok tarihi alan geçtiğimiz yıl sular altında bırakıldı.
Ekoloji Haberi
Hasankeyf’te balıklar ölüyor; kurumlar sessiz!

FERSUDE - Metin YOKSU

 

Sulara gömülen Hasankeyf ile birlikte 199 yerleşim yeri de su altında bırakıldı. Suların en üst kotta toplanmasının ardından mevsimlere göre su seviyesinde değişiklikler meydana gelirken, suların hızlı çekilmeleri yüzbinlerce balığı geçtiğimiz yıl öldürdü. Bu yıl Nisan ayında Hasankeyf civarında özellikle yayın balıklarında ciddi ölümler meydana geldi. Son bir haftadır Hasankeyf ve civarında bulunan gölet sahasında balık ölümleri yaşanırken, yaklaşık 2 yıldır devam eden balık ölümlerine ilişkin kurumlar sessizliğini koruyor. Ekoloji örgütlerinin de konuya ilişkin herhangi bir girişimde bulunmaması dikkat çekiyor.


BALIK ÖLÜMLERİ ESER TAŞIMA SÜRECİNDE BAŞLADI

Ilısu Barajı’nın yapım sürecinin tamamlanması ile birlikte Hasakeyf’teki anıt eser taşımalarının hız kazandığı dönemde eserlerin taşınması ve şantiyeye ulaştırılması için su altında kalan eski Hasankeyf-Gercüş yolu üzerinde bir köprü inşaa edildi. Köprünün kot farkı nedeni ile balıklar, üreme döneminde Hasankeyf'in yukarısında bulunan Dicle Havzasına doğru çıkamadı ve üreme dönemlerinde yumurtaları ile birlikte köprü ayağında  sıkışıp kaldı. Şah Balığı olarak bilenen balıkların köprü ayağına sıkışması nedeniyle on binlerce balık burada rahatlıkla yakalanıp kamyon kasalarına doldurulması kameram tarafından kayıt altına alındı.(16 Mart 2019) Çevre sakinleri her ne kadar konuya dair şikâyette bulunsa da jandarma ekipleri sadece ara sıra bölgede devriye atmanın dışında bir müdahalede bulunmadı. DSİ yetkilileri ise köprünün kot farkının balıklara zarar vermediğini öne sürdü. Fakat balıkların  rahatlıklar tutularak kamyon kasalarına konulmasının görüntüleri durumun tam tersine olduğunu ortaya koydu. 

Balık ölümleri taşınma sırasında başladı

 

BARAJ CANLI ÖLÜMLERİNİ BERABERİNDE GETİRDİ

Barajın su tutmaya başlaması ile birlikte  balık ölümleri başlarken, kimi Hasankeyflilerin  botlar ile kaplumbağaları sudan çıkarması cep telefonları ile kayda alındı. Baraj göleti çöp yığınları ile birlikte yükselmeye başlarken en üst kotun Haziran-Temmuz aylarında oluşmasının ardından elektrik üretiminin başlaması ile hızlı bir su çekilmesi yaşandı. Suyun çekilmeye başlaması ile birlikte ilk balık ölümleri Diyarbakır-Batman il sınırında bulunan Zilek Köprüsü mevkiinde Eylül 2020 tarihinde başladı. Suyun çekilmesi devam ederken özellikle Diyarbakır’ın Bismil ilçesine bağlı Ağılköy mevkiinde yüzbinlerce balık (Kasım 2020) hayatını kaybetti. Görüntüler iki kez basına yansımasına  ve balıkların sudaki son çırpınışları kayıt altına alınmasına rağmen yetkililer duruma sessiz kaldı! Kuraklığın sürmesi nedeni ile Hasankeyf ilçe sınırları dahil tüm baraj havzasında balık ölümleri yaşandı. Konuya dair birçok çevre kurumu ölümlere ilişkin  herhangi bir adım atmadı. Ölümlerin sosyal medyada gündem olması ile birlikte ise Diyarbakır Barosu Çevre Komisyonu Diyarbakır Savcılığına sorumluların tespiti için suç duyurusunda bulunurken savcılık yetkisizlik kararı vererek dosyayı Bismil Savcılığına sevk etti. Dönemin Batman Barosu başkanı ise sosyal medya hesabından konu ile ilgileneceklerini iletmesine rağmen sonrasında baro   herhangi bir girişiminde bulunmadı.  Konuya ilişkin Halkların Demorkatik Partisi (HDP)  sadece meclise soru önergesi sundu. 

Nisan 2021'de yaşanan balık ölümleri

 

ÖLÜMLERİ HASANKEYF BELEDİYE BAŞKANI İNKAR ETTİ


Bu yıl Nisan ayında ise su altında bırakılan eski Hasankeyf-Gercüş yolu civarında ölü yayın balıkları karaya vurdu! Suyun kirli görüntüsü ile birlikte zirai ilaçların da neden olabileceği düşünülen balık ölümleri yeniden yaşanırken tehlikeye karşı  herhangi bir önlem alınmadı ve sivil toplum örgütleri tarafından herhangi bir araştırma yapılmadı. Demokratik kitle örgütleri de ölümlere sessiz kalırken Mayıs ayında Batman’da yerel bir gazetenin canlı yayın konuğu olan AKP’li Hasankeyf Belediye Başkanı Abdulvahap Kusen, önce balık ölümlerini inkar etti ardından  basındaki haberlerin gösterilmesi ile ölümlerin Hasankeyf’te olmadığını öne sürmesi dikkat çekti. Son 10 gündür  balık ölümleri yeniden başlarken Hasankeyf’te kıyıya vuran ölü balıklar insanları da tedirgin etmeye başladı. 

Eylül 2020'deki balık ölümleri

 

STKLAR SESSİZ

Baraj öncesi ekolojistlerin ısrarlı uyarılarına rağmen Batman, Siirt, Diyarbakır başta olmak üzere baraj sahasına dökülen atık sular, biyolojik arıtma tesislerinin olmaması nedeniyle baraj göletini bir fosseptik çukurana çevirdi. Ölü balıkların aylarca doğada ortada kalması ekolojik kırımı gözler önüne sererken, baraj sahasında yaşanan balık kıyımına karşı kurum, kuruluş ve sivil toplum örgütlerinin sessizliği de dikkat çekiyor!

Nisan 2021'deki balık ölümleri

Kaynak: Editör:
Yorumlar
Haber Yazılımı